Trasa Turystyczno-Kulturowa Prądnika Czerwonego została opracowana przez Dominika Jaśkowca, radnego Dzielnicy III i Wiesława Barczewskiego z Towarzystwa Prądnickiego.

Ma ona na celu nie tylko prezentację niegdysiejszych przedmieść Krakowa i ukazanie procesu ich stopniowego wrastania w organizm miejski, ale także zapoznanie Mieszkańców naszej Dzielnicy z historią Prądnika Czerwonego.

Trasa składa się z następujących obiektów wartych obejrzenia bądź chwili zadumy.



I. Dworek Pocieszka (XVI w.)
W ogrodzie sanktuarium Ecce Homo Sióstr Albertynek znajduje się dworek Pocieszka, którego fundamenty to pozostałość po renesansowym pałacu Cellarich. Zbudowali go u schyłku XVI w. bracia Andrzej i Paweł Cellari. Niestety, renesansowy dworek został zniszczony najpierw przez wojska szwedzkie w czasie Potopu, później przez wojska rosyjskie w czasie Konfederacji Barskiej. Odbudowano go na początku XIX w. za sprawą Marianny z Warzeckich Badeniowej. W 1928 roku wraz z okolicznym parkiem teren objęło zgromadzenie Sióstr Albertynek. Pocieszkę odwiedzali między innymi w 1633 roku król Władysław IV, w 1657 roku król Jan Kazimierz. Tworzył tam malarz Jacek Malczewski oraz inni krakowscy artyści. Często gościł tam także biskup - poeta Jan Paweł Woronicz. W 1858 roku została uruchomiona w pobliżu dworku kawiarnia "Pocieszka", znana w kręgach "modnego Krakowa" z dobrej kawy i pacakowskiego piwa.



II. Kościół Ecce Homo
Zaprojektowany przez Marzenę Popławską i Wojciecha Kosińskiego kościół został konsekrowany w 1985 roku. Pod mensą ołtarzową spoczywają doczesne szczątki Św. Brata Alberta. W ołtarzu znajduje się kopia obrazu Ecce Homo - nie dokończone dzieło Brata Alberta. Przed wejściem do świątyni znajduje się grób Bł. Marii Jabłońskiej, pierwszej generalnej przełożonej zakonu Sióstr Albertynek. Siostry Albertynki urządziły w kościele niewielkie muzeum pamiątek po Św. Bracie Albercie.

III. Stadion sportowy KS „Prądniczanka”
Za datę narodzin klubu przyjmuje się rok 1921, kiedy to lokalne dzikie drużyny piłkarskie „Zadworzanka” i „Wezuwiusz”, zjednoczyły się w jeden organizm sportowy, przyjmując tymczasowo nazwę tej drugiej. Pierwsze poważniejsze mecze prądnickich futbolistów odbywały się na krakowskich Błoniach i boiskach rywali. Wkrótce wynajęto boisko 2. Pułku Lotniczego przy lotnisku rakowickim. W sierpniu 1924 roku po przyłączeniu się zawodników „Rewii”, klub przyjął oficjalną nazwę Robotniczy Klub Sportowy "Prądniczanka". W 1925 roku, licząca 31 członków RKS „Prądniczanka" została przyjęta do Krakowskiego Okręgowego Związku Piłki Nożnej.

Obecny stadion klubowy został zbudowany w czynie społecznym mieszkańców Prądnika Czerwonego w latach 1945-46, później został zmodernizowany. Stojąca obok mała hala sportowa powstała 10 lat później, przy wydatnej pomocy pobliskiej Huty Szkła „Prądniczanka”.

IV. Szkoła w Prądniku Czerwonym (XIX w.)
Dzieci z Prądnika Czerwonego uczęszczały dawniej do szkoły parafialnej przy kościele Św. Mikołaja w Krakowie (dzisiejsza ul. Kopernika). Wreszcie w 1819 r. Dozór Szkolny Wolnego Miasta Krakowa wynajął dla nich, z przeznaczeniem na Szkołę Trywialną, stojący w Prądniku budynek prywatny. Pierwszym nauczycielem przychodzących tu dzieci miejscowych oraz z Olszy i Rakowic – był Tomasz Pietrzykowski. Po pożarze w 1824 roku szkoła została zlikwidowana, zaś uczniowie skierowani dopiero w 1828 roku do szkoły na Prądniku Białym. W 1864 roku powstała w Prądniku Czerwonym drewniana szkoła, której kierownikiem i nauczycielem został Aleksander Pająk. Placówka została przemianowana w 1874 roku z trywialnej na pospolitą. W roku 1892 wybudowano budynek jednopiętrowy, murowany, a przed nim zachowaną do dziś kapliczkę. Połowa szkoły drewnianej została rozebrana pod ten właśnie budynek, a druga połowa służyła przez jakiś czas za mieszkanie nauczycielskie. Budynek drewniany uległ całkowitej rozbiórce w 1932 roku. Kolejny budynek dwupiętrowej szkoły powszechnej powstał w sąsiedztwie dwóch poprzednich, w latach 1929-33. W czasie II wojny światowej oba budynki szkoły służyły kilkakrotnie za koszary i szpital wojskowy. W tym czasie dziatwa szkolna korzystała z pomieszczeń domu parafialnego (nie zachowanego już dzisiaj) i gminy. W 1941 roku nastąpił podział placówki na męską oraz żeńską, a potem kilkakrotna zmiana ich numeracji. Po scaleniu obu placówek w latach pięćdziesiątych XX w. nowa uzyskała nazwę: Szkoła Podstawowa nr 60. Wobec rozrastania się w okolicy nowych osiedli mieszkaniowych szkołę przeniesiono w 1978 roku do nowego, dużego budynku przy ul. Kazimierza Odnowiciela (ówczesnej: Kowalczyka). Do budynków przy al. 29 Listopada wprowadził się Młodzieżowy Dom Kultury „MDK na 102”.

V. Kościół Pana Jezusa Dobrego Pasterza
Pierwszy drewniany kościół pod tym wezwaniem, został wybudowany w 1923 roku pod kierunkiem oddelegowanego tu w celu organizowania nowej parafii ks. Józefa Mazurka. Dotąd teren ten podlegał parafii Św. Mikołaja w Krakowie (z ul. Kopernika). Uszkodzony w trakcie zdobywania Krakowa przez Armię Czerwoną w 1945 roku kościół służył jeszcze wiele lat. Dopiero w 1971 roku, dzięki staraniom proboszcza ks. Andrzeja Bajera, udało się go rozebrać i przystąpić w tym samym miejscu do budowy obecnego zaprojektowanego przez Wojciecha Marię Pietrzyka. Stan surowy zamknięty kościoła został osiągnięty pod okiem ks. Juliana Bajera do roku 1979, zaś jego wykończenie nastąpiło za zarządu obecnego proboszcza – ks. Floriana Grucy.
Przy kościele stoją dwa budynki: piętrowy dworek z lat dwudziestych XX w. (odrestaurowany w 2003 roku pełniący przez wiele lat funkcję plebanii) oraz tzw. dom katechetyczny (oddany do użytku w 1990 roku, w którym obecnie znajduje się kancelaria i mieszkania księży).
Dopełnienie otoczenia kościoła stanowią: grota z figurą Matki Boskiej Różańcowej (ufundowana przez Bractwo Różańcowe w 1934 roku), brązowa figura patrona parafii, autorstwa Kazimierza Malskiego (z 1986 roku), stalowa dzwonnica z trzema dzwonami (z 1994 roku) oraz pomnik Jana Pawła II (ufundowany i wykonany przez Stefana Kowalówkę w 1998 roku).

VI. Willa Mossakowskich (XIX w.) al. 29 Listopada 118.

VII. „Sukiennice prądnickie” (XIX/XX w.)
Nietypowa w konstrukcji, niska budowla u zbiegu Gościńca Warszawskiego i drogi „ku Mistrzejowicom” (dzisiejszych ulic: 29 Listopada i Dobrego Pasterza), w której w początkach XX wieku urządzona była galicyjska jatka. W okresie międzywojennym mieścił się tu sprzęt konny i wyposażenie lokalnego zastępu straży pożarnej. Po wojnie był tu sklep spożywczy, obuwniczy i wreszcie sklep "żelazny", cieszący się w latach trudności zaopatrzeniowych dużym powodzeniem nie tylko wśród Prądniczan, ale głównie mieszkańców pobliskich wsi. Nazwa obiektu pochodzi od arkadowego podcienia, które według obdarzonych dużą wyobraźnią Prądniczan ma przypominać Sukiennice z Rynku Głównego.

VIII. Kapliczka Sobierajów (XVII w.)
Jest zabytkowym obiektem sakralnym stojącym w ogrodzie rodziny Sobierajów (ul. Dobrego Pasterza - naprzeciwko budynku gminy). Ponoć wzniesiono ją na pamiątkę krótkiego pobytu tutaj w sierpniu 1683 roku, Jana III Sobieskiego, tuż przed wymarszem wojsk polskich pod Wiedeń. W kapliczce znajdowała się kiedyś zabytkowa rzeźba Matki Boskiej Bolesnej, którą trzeba było jednak w trosce przed złodziejami zabezpieczyć w innym miejscu. Obok kapliczki pochowano powstańców styczniowych, którzy uchodząc przed represjami, jakie czekały ich w Królestwie Polskim po upadku Powstania. Znaleźli schronienie na Czerwonym Prądniku w stajni gospodarstwa po przeciwnej stronie drogi, lecz pomarli z odniesionych ran. Kapliczka przejęła przy tej okazji funkcję latarni umarłych.



IX. Budynek dawnego urzędu gminnego (XIX w.)
Budynek gminy Prądnik Czerwony pochodzący z końca XIX w. jest świadectwem powolnego wchłaniania przez Kraków podmiejskich wsi i osiedli. Na mocy ustawy o Wielkim Krakowie z 1909 roku, część Prądnika Czerwonego aż do rzeki Białuchy, została przyłączona do miasta, tworząc dzielnicę zwaną Warszawskie. W całości Prądnik został włączony do Krakowa w 1941 r. W czasie II wojny światowej w pomieszczeniach budynku gminy prowadzono z konieczności lekcje dla uczniów pobliskiej szkoły powszechnej, której klasy kilkakrotnie musiały pełnić funkcję koszar i szpitala. Podobna sytuacja miała miejsce już po wojnie, gdy pomieszczenia szkolne okazały się za ciasne dla przybywającej ciągle liczby uczniów. W 1948 roku Prądnik Czerwony wszedł w skład Grzegórzek, zaś w 1973 roku przydzielono go do Śródmieścia. Władze dzielnicowe przeniosły się do nowej siedziby na ul. Grunwaldzką, zaś budynek gminy stracił na administracyjnym znaczeniu. Znalazła się tu filia Biblioteki Publicznej i Klub Środowiskowy „Malwa” (od 1954 roku). Od 1991 roku Prądnik Czerwony stanowi część Dzielnicy III Miasta Krakowa (wraz z Olszą, Wiśniową, Rakowicami, Wieczystą i Ugorkiem).

X. Zabudowa Prądnika jako przykład wsi podkrakowskiej:
Gdy w 1257 roku lokowano Kraków na prawie magdeburskim, w ramach regulacji przestrzennych przystąpiono również do reorganizacji okolicznych wsi. Nowinki niemieckie dotarły do Prądnika Tynieckiego na przełomie XIII i XIV wieku, kiedy wytyczono ulicowe centrum zabudowy wzdłuż drogi ku Mistrzejowicom (obecnie ul. Dobrego Pasterza) oraz obustronny łanowy rozłóg pól. Siedziba sołectwa znalazła się na jego wschodnim krańcu, po północnej stronie drogi. Z ówczesnej wsi zachował się jedynie kierunek ulicy Dobrego Pasterza. Wzdłuż niej powstawały w późniejszych czasach - głównie w początkach XX w. - zabudowania włościańskie i osadnicze, z których najciekawsze to:
- dom Staszeckich (nr 8) – w którym chronili się powstańcy styczniowi uchodzący przed represjami z Królestwa po upadku Powstania;
- dom Kuczarów (nr 27) – którego ostatnim prywatnym właścicielem był prof. Merunowicz, dziekan w Wyższej Szkole Aktorskiej;
- dom Bandołów – siedziba przedwojennego PSL;
- dom Jana Kaczary (nr 30), którego Zaczarowana Dorożka przez kilkadziesiąt lat wyruszała każdego wieczora w stronę krakowskiego Rynku;
- dom Jana Grabczaka – artysty malarza, którego obrazy wiszą na ścianach wielu prądnickich mieszkań;
- dom Gorzkowskich (nr 54) – w którym mieściła się siedziba Drużyny Strzeleckiej i spod którego pobrano ziemię do urny w czasie usypywania Kopca Piłsudskiego.

XI. Ul. Dominikanów – fragment dawnego krajobrazu kulturowego – odcinek dawnej młynówki
Wzdłuż ul. Nad Strugą, obok budynków byłej szkoły, zachował się fragment koryta średniowiecznej młynówki (tzw. odnogi robotnej), płynącej od jazu na Białusze (przy Dworku Białoprądnickim) do niegdysiejszych stawów i Młyna Dominikańskiego u zbiegu ulic: Olszeckiej i Kaczary. Koryto prowadziło stąd między zabudowaniami kościelnymi i stadionem „Prądniczanki”, a potem wzdłuż ul. Dominikanów. Ślady po młynówce zachowały się jeszcze na tyłach domostw położonych przy ul. Dobrego Pasterza. Woda z młynówki wpadała do Sudołu Dominikańskiego tuż obok młyna. W perspektywie budowy nowych osiedli mieszkaniowych na Prądniku Białym i Czerwonym, młynówkę zlikwidowano, zasypując ją praktycznie na całej długości pod koniec lat siedemdziesiątych XX w.


XII. Młyn Dominikański (XIX w.)
Rzeka Prądnik i jej dopływy miały duże znaczenie gospodarcze dla dawnego Krakowa. Ponieważ główną siłą pociągową do połowy XIX w. był napęd kół poruszanych siłą wody, dlatego wokół mniejszych rzek i potoków powstał szereg młynów będących ośrodkami produkcji na wzór dzisiejszych fabryk. Młyny służyły do przemiału zboża, wyrobu słodu, papieru, sukna, barwników, garbowania skóry.
Średniowieczny Młyn Dominikański był duży, dwukołowy, postawiony nad rzeką Prądnik, w pobliżu pierwszych zabudowań sołeckich (u dzisiejszych Sióstr Albertynek). Należały do niego dwa stawy rybne i dwa gospodarstwa zagrodnicze przy młynnym ogrodzie. Z powodu wylewów rzeki i wielu szkód jakich doznawał dwór sołtysi, dominikanie przenieśli go bardziej na północ – w miejsce obecnych pozostałości folwarku przy ul. Dobrego Pasterza (teren kościoła św. Jana Chrzciciela). Tutaj, nad robotną odnogą Prądnika postawili drewniany młyn, na fundamentach którego dopiero w XIX w. wzniesiono budowlę zachowaną do dzisiaj. Obok młyna urządzone były dwa stawy, stanowiące awaryjny rezerwuar wody dla koła młyńskiego, jak również ostoję dla hodowanych tu ryb. Po ustawowym wyrugowaniu dominikanów z Prądnika w 1950 roku, teren stał się pastwiskiem okolicznego bydła i „centrum rekreacji” tutejszych mieszkańców. W latach siedemdziesiątych XX w. stawy zasypano, a potem teren wyplantowano i urządzono skwer osiedlowy zwany obecnie Parkiem Dominikańskim. Całość terenu - młyn, park i sąsiadujące z nimi ogródki działkowe należą dziś znowu do Ojców Dominikanów.

XIII. Dom Dziecka
Istnieje od 1906 roku, kiedy to nieruchomość w Prądniku Czerwonym przy ówczesnej ul. Krowiej nabyło Towarzystwo Opieki nad Opuszczonymi Dziećmi, z przeznaczeniem jej na placówkę opiekuńczą. W 1916 roku właścicielem placówki zostało Towarzystwo Ekspiacyjne Imienia Maryi, nadając jej nazwę "Zakład Matki Boskiej Częstochowskiej dla opuszczonych sierót". Po rozwiązaniu Towarzystwa Ekspiacyjnego majątek przejmuje Rodzina Sieroca, wychowująca sieroty polskie „w duchu ściśle katolickim”. W czasie II wojny, po wysiedleniu sierot, budynek Zakładu przeznaczony jest dla przyjeżdżających tu niemieckich dziewcząt z Hitlerjugend.
Po wojnie cała nieruchomość przechodzi na rzecz skarbu państwa, który jeszcze przez 7 lat zezwala na jej czasowe użytkowanie przez Zrzeszenie Katolików „Caritas”. Dom Dziecka „Caritas” działa w Prądniku Czerwonym do 1961 roku, aby wreszcie jako placówka oświatowo - wychowawcza, ulec upaństwowieniu.

XIV. Kaplica Św. Jana Chrzciciela (XVII w.)
Pierwsza kaplica została ufundowana przez Jana Ligęzę, który na początku XV w. podarował dominikanom sołectwo prądnickie. Nie ma wiarygodnych informacji na temat jej losów. Kolejna drewniana kaplica została wybudowana już po przeprowadzce sołectwa na teren obecnego folwarku w 1604 roku. Po jej pożarze przeor Ojców Dominikanów – o. Jan Konstanty Morski wystawił następną, tym razem murowaną w stylu barokowym w 1642 roku, która zachowała się do dziś. Kaplicę konsekrował biskup sufragan krakowski Tomasz Oborski, pod wezwaniem Świętych Janów: Chrzciciela i Ewangelisty. Budowla została wzniesiona na planie kwadratu i pokryta kopułą, wyrastającą bez pośrednictwa bębna. Wnętrze kopuły pokrywają malowidła z XVIII w., a w medalionach umieszczono sceny z życia Św. Jana Chrzciciela. W 1742 roku papież Benedykt XV udzielił odpustu wszystkim wiernym, przybywającym do Kaplicy Dominikańskiej w święto Jana Chrzciciela (24 czerwca). Odtąd używa się nazwy - kaplica Św. Jana Chrzciciela. Przy kaplicy, został założony w XVIII w. maleńki cmentarz zakonników, których śmierć dosięgła w czasie pomoru. Tutaj też pochowano osoby poległe lub zmarłe w czasie oblężenia Krakowa w 1657 roku przez wojska Jana Kazimierza (m.in. Jana Andrzeja Gorizuttiego, chorążego wojsk cesarskich).
Do czasu erygowania parafii Dobrego Pasterza w 1924 roku kaplica pełniła pomocniczą funkcję duszpasterską dla okolicznych mieszkańców podlegających wówczas parafii Św. Mikołaja z ul. Kopernika.

XV. Kościół Św. Jana Chrzciciela
Jest świątynią parafii, której tworzenie rozpoczęto jeszcze przy Kaplicy Dominikańskiej w 1976 roku. Został wzniesiony w latach 1984-89 staraniem pierwszego proboszcza – ks. Grzegorza Cekiery, a poświęcony w 1989 roku przez Kardynała Franciszka Macharskiego. Autorem projektu jest Wojciech Obtułowicz. Kościół wymurowany z cegły jest typu 3-nawowego, pseudobazylikowego, nakryty dwuspadowym, żelbetowym dachem. Autorem monumentalnych rzeźb we wnętrzu - w ołtarzu głównym – Chrztu Chrystusa; w tęczy – Krucyfiksu - jest Wincenty Kućma. Na uwagę zasługują też płaskorzeźby stacji Drogi Krzyżowej (J. Siek – 1993 rok). Przed kościołem stoi potężny krzyż z ołtarza papieskiego, przy którym Jan Paweł II odprawił Mszę Św. na krakowskich Błoniach w 1983 roku. Obok kościoła stoją jeszcze dawne budynki folwarczne i plebania.

XVI. Folwark (dwór) Dominikański (XVI w.)
Dominikanie pojawili się w Prądniku Tynieckim na początku XV w., obejmując tutejsze sołectwo prądnickie. Ponieważ folwark należący do sołectwa położony był w bezpośredniej bliskości rzeki Prądnik, która raz po raz zalewała okolice, dominikanie przenieśli się z gospodarstwem nieco wyżej, na teren przylegający do drogi ku Mistrzejowicom (dzisiejsza ul. Dobrego Pasterza). Oprócz majątku sołtysa dominikanie weszli z czasem w posiadanie gruntów nabytych od franciszkanów (5 łanów) i kapituły sandomierskiej (4 łany), co sprawiło, że klasztor dominikański stał się na Prądniku Tynieckim posiadaczem największego obszaru obejmującego pola, łąki i stawy. W przeciwieństwie do pozostałych właścicieli majątków na tym terenie dominikanie prowadzili wzorową gospodarkę, która pomogła im przetrwać ciężkie lata nieurodzajów, wojen i zatargów z klasztorem tynieckim (na rzecz którego jednak stracili 4 łany w 1579 r.). Dominikanie posiadali majątek w Prądniku nieprzerwanie do roku 1950, kiedy to na mocy ustawy z 27 III zostali go pozbawieni przez skarb państwa, jako nieruchomość związku wyznaniowego tzw. „dobra martwej ręki”. Odtąd teren użytkowały kolejno: Urząd Bezpieczeństwa, „Konsumy”, Akademia Medyczna oraz Gospodarstwo Rolne Szpitala im. Żeromskiego z Nowej Huty. Część gruntów zwrócono dominikanom w 1958 roku, a resztę w latach dziewięćdziesiątych XX w.

XVII. Dworek rządówki (XVIII w.)
Stoi w obrębie zespołu dawnego folwarku benedyktyńskiego. Powstał w drugiej połowie XVIII wieku, jako siedziba rządcy majątku klasztoru Tynieckiego w Prądniku Czerwonym. Przebudowano go około 1900 roku. Ze względu na walory architektoniczne i historyczne wpisany został do rejestru zabytków, jako przykład podmiejskiej architektury rezydencjalnej. Na początku lat dziewięćdziesiątych XX wieku wojewódzki konserwator zabytków dał warunek, że ktoś kto chciałby przejąć mocno podupadły dwór, „przystąpi w trybie natychmiastowym do doraźnego zabezpieczenia niszczejącego obiektu. Głównie odnosi się to do uszczelnienia pokrycia dachowego, odwodnienia i zabezpieczenia otworów”. Chętnym okazał się właściciel mieszczącej się w sąsiedztwie, firmy „Polsad”, który w ciągu kilku lat dokonał remontu kapitalnego budynku, ratując go przed ruiną.



XVIII. Dolina Potoku Sudół
Dolina Potoku Sudół stanowi naturalną enklawę zieleni w północnej części Dzielnicy III, miejscami jeszcze na wpół dziki teren posiada walory krajobrazowe, idealnie nadaje się do spacerów i rekreacji. Szlak przebiegać ma przez środkową część dolinki, począwszy od starodrzewu znajdującego się pomiędzy ulicą Naczelną a Strzelców, a kończąc na skrzyżowaniu ulic Rozrywki i Reduty.


XIX. Cmentarz Prądnik Czerwony (Cmentarz Batowicki)
Położony jest w północnej części Dzielnicy III Miasta Krakowa, pomiędzy ulicami Powstańców i Reduty oraz Sudołem Dominikańskim. W nazewnictwie administracyjnym określany dziś jako „cmentarz Prądnik Czerwony”. Składa się z dwóch części: parafialnej i komunalnej.
Cmentarz parafialny (starszy) został założony w 1931 roku przy drodze do Batowic (stąd nazwa), na gruntach odkupionych przez parafię Pana Jezusa Dobrego Pasterza od Ojców Dominikanów. W tym samym roku teren ogrodzono, zagospodarowano i wybudowano małą drewnianą kaplicę według projektu Artura Romanowskiego. Od 1963 roku odprawiano w niej nie tylko nabożeństwa pogrzebowe, lecz i Msze Święte niedzielne. Kaplica spłonęła doszczętnie w 1980 roku. Na części parafialnej cmentarza spoczywają głównie zmarli z parafii Dobrego Pasterza i ich rodziny. Mieści się tu grobowiec duchowieństwa parafialnego (z założycielem cmentarza, ks. J. Tomerą), a także kwatera Sióstr Albertynek i grobowiec Sióstr Miłosierdzia. Spoczywa tu także Jan Kaczara – Zaczarowany Dorożkarz.
Cmentarz komunalny powstał w roku 1966 jako cmentarz miejski, mający rozładować zagęszczenie pochówków w pozostałych krakowskich nekropoliach. W 1978 roku stojący tu barakowy budynek przedpogrzebowy (przy ul. Reduta) dostosowano do odprawiania obrzędów pogrzebowych. Rok później wytyczono nowe granice cmentarza, w tym nową linię podziału pomiędzy obiema jego częściami, powiększając część parafialną. W 1994 roku rozpoczęto na drugim końcu cmentarza budowę nowego obiektu przedpogrzebowego mieszczącego kaplicę, administrację i elektryczne krematorium. Wobec protestów mieszkańców sąsiednich osiedli przeciwko instalowaniu w zasięgu ich płuc urządzeń kremacyjnych, budowę zatrzymano na dwa lata. Ostatecznie wykończony obiekt został poświęcony przez kardynała Franciszka Macharskiego w 1998 roku, a pogrzeby odprawia się tam od 1999 roku. Dzisiaj część komunalna cmentarza obejmuje powierzchnię około 40 ha. Średnio odbywa się tu 8 pochówków dziennie.


XX. Połączenie trasy ze Szlakiem Twierdzy Kraków
Szlak prowadzi do fortów po lewobrzeżnej stronie Wisły (VI, V, IV, III obszar warowny). Zaczyna się (lub kończy - jak kto woli) w Mogile przy ulicy Igołomskiej. Prowadzi przez kopiec Wandy do fortów w Grębałowie, Krzesławicach, dalej fort Dłubnia, Mistrzejowice, Batowice. Później ulicą Reduta zmierza w stronę Trzeciej Góry, Fortu Sudół. Dalej - fort Węgrze i Łysa Góra, skąd doliną Prądnika przez Witkowice zmierza do fortów Bibice, Marszowiec (Zielonki), Czerwony Most, Pękowice, Tonie, Podchruście i Pasternik. Dalej poprzez łąki trafiamy na relikty fortu Bronowice Małe na terenie jednostki wojskowej. Następnie fort Mydlniki, tradytor Olszanica, fort Olszanica, Skała (obserwatorium astronomiczne UJ), Krępak (Bielany), Srebrna Góra (Klasztor Kamedułów), Ostra Góra, Kopiec Kościuszki, Diabelski Most. Szlak urywa się na Salwatorze nieopodal pętli tramwajowej.


XXI. Fort Pancerny Sudół (1895 - 1897)
Fort 47 1/2 został zbudowany w latach 1895 – 1897 jako mały, jednak niestandardowy, fort pancerny. Posiadał dwie wieże pancerne oraz jedną obserwacyjną, dolna część stoku była dodatkowo umocniona kratą forteczną lub zasiekami z drutu kolczastego. Zadaniem fortu była blokada doliny Sudołu Dominikańskiego. O przyczynach dewastacji ludzie mówią różnie. Jedni, że w celu ułatwienia sobie operacji wyrwania wież pancernych wysadzono ścianę. Inni, że po prostu okoliczni mieszkańcy na własną rękę zdobywali stąd cegłę, dopóki się to jako tako opłacało. Trudno dojść prawdy, ale czy to w końcu ważne? Fort ten stanowi swoisty pomnik złej ludzkiej woli.

Ponadto na Trasie lub w jej pobliżu znajdują się następujące kapliczki:

1). al. 29 Listopada (grota) – teren przykościelny /ul. Dobrego Pasterza (grota) – teren przykościelny – grota z rzeźbą Matki Boskiej.

2). al. 29 Listopada – teren przykościelny /ul. Dobrego Pasterza – teren przykościelny – figura przydrożna z postacią Chrystusa Dobrego Pasterza.

3). al. 29 Listopada 102 – kaplica słupowa – filarowo-wnękowa.

4). ul. Dobrego Pasterza 121/ul. Strzelców – kaplica słupowa – filarowo-wnękowa.

5). ul. Dobrego Pasterza 117 (Św. Kinga) otoczenie kościoła Św. Jana Chrzciciela - figurka z rzeźbą bł. Kingi.

6). ul. Dobrego Pasterza 117 (grota) – otoczenie kościoła Św. Jana Chrzciciela – grota z rzeźbą Matki Boskiej.

7). ul. Naczelna 12 – w ogrodzie Domu Dziecka – figura z rzeźbą Matki Boskiej Łaskawej.

8). ul. Naczelna 7 – ogródek przydomowy – figura z rzeźbą Matki Boskiej Niepokalanej.

9). ul. Strzelców 20 – w rejonie mostu na Sudole przy Cmentarzu Batowickim – kolumna przydrożna.

Zdjęcia: Dominik Jaśkowiec






Powrót